Bron, Limburg Onderneemt, d.d. mei 2008 (Zuid-Limburg )
Maastricht - Onlangs bracht onderzoeksbureau Etil een rapport uit waarin stond dat Maastricht in 2040 nog maar 89.000 inwoners zal hebben, 29.000 minder dan nu. Maar hoe betrouwbaar is zo’n prognose eigenlijk? En als het klopt, wat moet je dan doen als gemeente?
“De bevolkingsdaling van Maastricht is een keihard gegeven.” Zo, die zit. Iedereen die hoopte dat het allemaal wel mee zou vallen, kan terugkeren op aarde. Wim Derks, als onderzoeker verbonden aan de Universiteit Maastricht, is heel stellig. “Er worden in Maastricht te weinig kinderen geboren om de bevolking op peil te houden. In Maastricht sterven er al een jaar of tien meer mensen dan er kinderen geboren worden. De zogenaamde natuurlijke aanwas, het saldo van geboorte en sterfte, is kleiner dan nul.” En dat is ook niet op te vangen door mensen van buiten die naar Maastricht trekken. “De natuurlijke aanwas zit zo ver onder nul en gáát steeds verder onder nul, dat kun je niet compenseren. Je houdt het niet tegen.”
De boodschap is duidelijk, maar wat nu? Hoe moet de gemeente Maastricht met dit gegeven omgaan? Of misschien moet eerst een andere vraag gesteld worden: is het eigenlijk erg, die bevolkingsdaling? Wim Derks: “Het is niet prettig. Het draagvlak voor voorzieningen wordt minder. Je kunt minder bouwkavels verkopen, dus inkomsten uit grondbedrijven worden minder. Het inkomen uit het gemeentefonds wordt minder … Maar als gemeente zul je daarmee om moeten gaan. Je zult die ontwikkeling moeten accepteren. Als je dat op tijd doet en je ogen niet sluit voor die werkelijkheid, hoeft het niet zo dramatisch te zijn.” Maastricht zit wat dat betreft nog een beetje in de ontkenningsfase, erkent Derks. “Op de website van de gemeente staat nog steeds het oude bevolkingsscenario van jaren geleden.”
Maastricht moet zich aanpassen aan de realiteit van de bevolkingskrimp
De vraag blijft: wat is wijsheid voor een gemeente die te maken krijgt met bevolkingsdaling? Wim Derks: “Pas je beleid aan. Dat doet misschien pijn, maar het doet minder pijn dan later volledig op je schreden terug te moeten keren. Bedenk wat de consequenties zijn voor de woningbouw, voor de behoefte aan kantoorruimte, voor de behoefte aan bedrijventerreinen. Een groeiende stad kan zich allerlei grote projecten permitteren, maar dat groeidenken moet je verlaten. Je moet de groei niet zoeken in kwantiteit, maar in kwaliteit. Je kunt in kwaliteit blijven groeien. Zorg ervoor dat je een aantrekkelijke woon- en leefgemeente blijft. Dat is prettig voor de inwoners. Zorg ervoor dat je een aantrekkelijke koopgemeente blijft, die veel kopers van elders trekt. Dan hou je de welvaart op peil en is er geen enkele reden voor kommer en kwel.”
